Maak kennis met uw nieuwe CDA: de VVD.

Zo zal de VVD het dus vertellen, straks bij de Provinciale Statenverkiezingen en daarna:

‘Natuurlijk is de VVD voor grote hervormingen. Maar ook voor het gezond maken van de rijksfinancien, en het terugbrengen van de staatsschuld.

En u kent de verkiezingsuitslag. Een coalitie was nauwelijks te vormen. En de combinaties van partijen die wel mogelijk waren, werden het nu juist over dat eerste niet eens: de noodzaak van fundamentele veranderingen.

Dus wat bleef over: de economische crisis, en de financiele puinhoop opruimen. Opdat u, hardwerkende Nederlander, straks niet met de rekening blijft zitten. En dat kan niet wachten.’

Het oppositionele deel van de Nederlandse politiek maakte zich, al voordat de inkt van het regeerakkoord droog was, vrolijk over die malle VVD. Voor de verkiezingen een grote mond opzetten over ambitieuze structuurveranderingen in de woningmarkt, de arbeidsmarkt, de zorg, de pensioenen, de sociale zekerheid. En wat gebeurde er vervolgens? De VVD leverde zijn hele hervormingsprogramma in bij CDA en PVV. Voor het pluche. Voor de premierbonus. Rutte, zo klonk het ter linkerzijde van de Kamervoorzitter, was bezweken voor de verleiding en wilde koste wat kost de eerste liberale premier zijn sinds honderd jaar. Zijn kiezers zouden het hem niet vergeven!

Maar iets te makkelijk vergeten werd die andere belofte: snoeien. Bezuinigen, tekort terugdringen, staatsschuld aflossen. Wat ook vergeten werd, was hoezeer juist die boodschap – en vooral niet de radicale stelselwijzigingen – de hardwerkende Nederlander als muziek in de oren klonk.

Natuurlijk, zo rigoreus is de financiele opdracht die de regering-Rutte zichzelf heeft gesteld nu ook weer niet. Althans: als het aan de VVD had gelegen waren het nog een paar miljardjes meer geweest. En ja, veel maatregelen zullen zich pas in de loop van dit jaar en daarna echt doen voelen.

Voorzichtigheid is dus op zijn plaats, maar dat neemt niet weg dat Rutte precies de juiste electorale toon heeft aangeslagen. Het vertrouwen in de coalitie, en in de premier persoonlijk, stijgt dan ook. Een unieke ontwikkeling die zich al bijna vijftien jaar niet heeft voorgedaan.

‘De VVD heeft in zijn eentje geen meerderheid’, zo zal het verhaal verder gaan. ‘Dat begrijpt u toch ook wel, hardwerkende Nederlander? Dus we moeten prioriteiten stellen. En de VVD is nooit te beroerd geweest om verantwoordelijkheid te nemen. 18 miljard bezuinigen dus, in uw belang. Daar is dit kabinet voor, en voor niets anders. Wat daarna komt: dat zien we dan wel.’

Het werd de VVD wel vaker verweten, in het verleden. Door afgunstige politieke tegenstanders, welteverstaan: hoe komen die liberalen er toch telkens mee weg? Hoog van de toren blazen in de campagne, niets klaarspelen in de onderhandelingen, toch aan de macht en geen centje pijn bij de volgende verkiezingen!

Wel: zo dus. Daarbij komt: Rutte beseft dat zijn hardwerkende Nederlander nog lang niet klaar is voor grote hervormingen die mogelijk zijn huis, zijn baan, zijn gezondheid, of zijn oude dag treffen.

De VVD is druk bezig, zonder al te veel weerstand vooralsnog, zichzelf te herpositioneren als de nieuwe middenpartij van Nederland. Rutte wil voor onbepaalde tijd de middengroepen aan zich binden. En niet maar een of twee verkiezingen lang. Benieuwd of we nog veel gaan horen van de VVD als grote hervormer, bij de volgende landelijke stembusgang.

Advertisements